ఖమ్మం, కృష్ణశాస్త్రీ, కవిత్వం వగైరా కబుర్లు

పోయిన గురువారం కవిసంగమం ఫేసుబుక్ గ్రూపులో అఫ్సర్ గారి అద్భుతమైన ‘ఎంట్రీ’ చదివి ఉత్తేజిత స్థితినుంచి కిందకి రాకముందే, వారు ఈ కామెంట్ పెట్టారు:

“కవిమిత్రులకు: ఎన్నో కవితలు రాసినా, మీ తొలి కవిత అనుభవమూ ఎప్పటికీ కొత్త ముచ్చటే! ఆ ముచ్చట గురించి క్లుప్తంగా చెప్తారా? అప్పుడు ఈ రైటప్ కి వొక ఫలితం వుంటుంది. మీ అనుభవ ఆవిష్కరణ కోసం యెదురు చూస్తూ..”

హనుమంతుడు పిలిచి భుజంతట్టి “కుప్పిగంతులేసేయ్, నీకెందుకు నేనున్నా” అన్నంత ధైర్యం వచ్చింది. ఆ ధైర్యంతోనే, ఎన్నో కవితలు రాయకపోయినా, నేను కవినని అనుకోకపోయినా, ఇది “రాసిన” అనుభవం కాకపోయినా, ఇవిగో నా కుప్పిగంతులు.

*****

అనగనగా ఆ రోజుల్లో మా బాబాయి వాళ్ళు – అంటే బాబాయి, పిన్ని, చెల్లెలు, తమ్ముడు – ఖమ్మం లో ఉండేవాళ్ళు. మొదటిసారి ఒక్కణ్ణి వాళ్ళ ఇంటికి వెళ్ళినప్పుడు నేను తొమ్మిదో తరగతిలో ఉన్నట్టు గుర్తు. మా పిన్నికొక అన్నయ్య. కాబట్టి నాకు మామయ్య. ఆయనకొక కూతురు, ఒక కొడుకు. మా చెల్లి, ఆ కూతురూ నాకన్నా ఒక రెండేళ్లు చిన్న; ఒకే తరగతి, ఒకే బడి. వాళ్ళ ఇల్లు ఒక నాలుగు నిముషాల నడక దూరం. అందరం కలిసి ఆ వయసు పిల్లలు వేసే వేషాలు వేస్తుండేవాళ్ళం.

ఎండాకాలం సెలవల్లో రెండు మూడు సంవత్సరాలు వెళ్లొచ్చాను. ఇప్పుడు చెప్పదలుచుకున్న కథాకాలానికి నాదప్పుడే ఇంటర్ అయిపోయింది. చాలా సెలవులు, ఖమ్మం వెళ్ళాను. వెళ్లిన రోజే మా చెల్లి కోసం ఆ మామయ్య కూతురు ఇంటికొచ్చింది. చూద్దును కదా అమ్మాయి కాస్తా అందగత్తె అయిపోయుంది. అసలా అమ్మాయిని ‘అందగత్తె’ అని ఊరుకోవడం చాలా కష్టం – ఆ తాలూకూ కవిత్వం గట్రా తర్వాత ప్రవేశపెడతాను. ప్రస్తుతానికి ముందుకెళదాం.

బాగానే మాట్లాడింది, నవ్వింది, వగైరా, కానీ ఇదివరకట్లాగ రోజూ వచ్చి గంటలు గంటలు కూర్చునేట్లు లేదు. మా చెల్లి కూడా కొంచెం నన్ను దూరంగా ఉంచుతున్నట్లే కనబడింది. తమ్ముళ్ళిద్దరూ అప్పటికి చిన్న కుంకలు. మనకేమో అప్పుడప్పుడే కవిత్వమూ కాకరకాయలూ రుచి తెలుస్తున్న రోజులు.

తర్వాత రోజు మామూలుగానే తెల్లారింది. మధ్యాన్నమంతా కూర్చుని నెమరు వేసింతర్వాత ఈ విషయంలో మనమే ఏదోకటి చెయ్యాలని తోచింది. అప్పటి వరకు నన్ను నేను పిల్లాడిగానే అనుకోవటం వల్ల ఎప్పుడూ ఎవరింటికైనా బంధువుల ఇంటికి, నా అంతట నేనెళ్లి – “ఆ, ఇవ్వాళే వచ్చానండీ, అంతా బాగున్నారండీ” వగైరా పలకరింపులు పెట్టుకునేవాణ్ణి కాదు. ఈసారి మాత్రం మామయ్య వాళ్ళింటికెళ్లి పలకరించి రావాల్సిందే అనుకున్నాను. సరే సాయంత్రం మా చెల్లెలు వచ్చింతర్వాత ‘నాతో వస్తావా వాళ్ళింటికి’ అంటే, ‘అహ, నేను రా’నంది. సరే ‘నీ పని తర్వాత చెప్తాను’ అనుకుని, ఒక్కణ్ణే బయల్దేరాను.

మామయ్య ‘పొమ్మంటే బాగుండద’న్నట్టు ఇంట్లోకి రానిచ్చారేమో అనిపించింది. మా అత్తయ్య పలకరించి టీ ఇచ్చారు. వాళ్ళ అందగత్తె ఒక నవ్వు పడేసి వెళ్ళిపోయింది. ఒక పది నిమిషాల్లో అంతా నిశ్శబ్దం. ఇంక బయల్దేరాలి. మళ్లీ వచ్చే అవకాశం కోసం చుట్టూ చూస్తుండగా…అయిదారు పుస్తకాలుగా, మామయ్య వాళ్ళింట్లోకి మెట్లుగా కృష్ణశాస్త్రి కవితలు కనిపించాయి.

‘చదివిస్తా’నని నేనడగడమూ, వీడికి అవసరమా అని సందేహమున్నా అప్పటికి నాకు చదువరిగా పేరుండడం వల్ల ‘సరే తీసుకొ’మ్మని వారనడమూ, పుస్తకం దొరకబుచ్చుకొని నేను బయటికురకటమూ క్షణాల్లో జరిగిపోయాయి.

ఆ విధంగా, ఖమ్మంలో, పక్కన కొబ్బరి చెట్లూ, ఖాళీ స్థలమూ ఉన్న ఇంట్లో, అప్పుడప్పుడు కళ్ళముందూ, నిత్యమూ మనసులోనూ ఒక సుకుమారి సౌందర్యం వెల్లివిరుస్తుండగా, పదిహేడేళ్ల వయసులో తీరి కూర్చుని కృష్ణశాస్త్రి కవిత్వం చదువుకునే భాగ్యం కలిగింది.

ఆ ఊపులో కొన్నాళ్ళు కపిత్వం వెలిగించినప్పటికీ, ఆ తర్వాత, ఆ మామయ్యగారింట్లో వేరే కవితల పుస్తకాలు లేకపోవడం, నేను ఇంజనీరింకటం, మా ఇంట్లో విజయ విలాసం తర్వాతి కాలపు రచనలు కనబడకపోవటం వంటి రకరకాల కారణాల వల్ల తెలుగులో కవిత్వం చదవకుండానే అయిపోయింది. కాలేజీలో మిత్రుడొకడు తప్ప కవితావ్యాసంగం ఉన్నవాళ్ళెవరూ లేకపోయారు. దాంతో అప్పుడప్పుడు, అనుకోకుండా కనపడ్డప్పుడు తప్ప, ప్రణాళికాబద్ధంగా కవిత్వం చదవడమో, కవిత్వం కనబడుతూ వినబడుతూ ఉండడమో జరగలేదు.

తర్వాత ఇన్నాళ్ళకి ఫేస్బుక్కులో కవిసంగమం పేజీ కనబడగానే ఎందుకో జాయినయ్యాను. రోజూ ఎన్నో కవితలు కనబడుతున్నాయి, కొన్ని కళ్ళుమూసుకుంటే వినబడుతున్నాయి, ఇంకొన్ని బస్సులో పక్క సీట్లో కూర్చుని నాతో వస్తున్నాయి. ఇంతకు మించి, కవిత్వం గురించి గొప్ప కవులు, విమర్శకుల అభిప్రాయాలు, ఆలోచనలు, ప్రశ్నలు నేరుగా చదవగలుగుతున్నాను. ఎంతో సంతోషం.

ఒక రెండురోజులు కవిత్వంలో మునిగి తేలాక ‘ఇంతకీ ఇంత గొప్ప పని చేస్తున్నవారెవరు? వారెట్టివారు? ఎక్కడివారు?’ అని కొంచెం వెదికితే, ముఖ్యులందరూ ఖమ్మం వాళ్లే. వారందరూ ‘అబ్బే లేదండీ ఇంకా చాలామంది ఉన్నారు’ అని నిజమే చెప్పవచ్చుగాక, ఇది పూర్తిగా కాకతాళీయం అయితే కావచ్చుగాక, నేను మాత్రం ఖమ్మానికీి, కవిత్వానికీ, నాకూ ఏదో ముడిపడి ఉందనుకుని సంతోషపడదామనుకుంటున్నాను

Advertisements

Midlife thoughts, mid-week

“Failing at something you really want to do should be worth more than succeeding at anything else.”

When you start something, you start with a bunch of ideals, you want to be different from everyone else.

You start working and you come in contact with people. You work for them, you work with them. As you go and grow, you will come across people and situations where your idealism and your urge to do good seems to be a disadvantage.

A point comes where you are overwhelmed by the number of times this is happening. You start thinking about snatching the advantage back. You start questioning the practicability of your ideals.

That point is the real test of your fortitude, your commitment to what you really want to do. The easy path is to turn into everyone else.

That path will eventually lead to failure. Have no doubt about that. You may ‘succeed’ but that ‘success’ will not be at what you really wanted to do. It would be a completely different goal, even when you score it.

That is the time to think hard and look close. Choose the people and situations you work with. Grow slowly. Focus on building a community of like-minded people. You will notice the ‘overwhelming number of times’ go down to manageable levels. With any luck, they will eventually disappear.

While all of this happens, hang in. Take care of yourself and your well-wishers. At the same time, be ready to let go. Failing at something you really want to do should be worth more than succeeding at anything else.

Have a great year!

Last chance to save your Orkut pictures – September 2016

Or How I ignored all warnings, then needed some pictures last night and grabbed them just in time! And may be you should do the same, now!

orkutlogin

I used Orkut last in 2012 and Google shut it down sometime in 2014. During this period, I was reminded a few times to save my data – pictures, testimonials and scraps (how weird this word sounds now!!). I ignored all of them.

Last night, I was trying to put together a face book album for my son’s 10th birthday, with a picture from each of the 9 previous birthdays. Suddenly, we found we were missing birthday pictures from 2009. After a bit of all round panic and searching through a couple of drives, missus remembered that there was an album on Orkut.

But Orkut shutdown in 2014! They reminded us to download data and we ignored!! An immediate Google search then revealed that there is still a way to get the pictures. You go to Google Takeout, log in, make a couple of choices and, your data is downloaded. You can save it to the drive as well.

And that is when I noticed the deadline was September 2016, and had I not run into this difficulty this week, I would have lost a few important pictures. Hence this post!

Now that I have the data, I went through it and discovered that about 70% the friends I had on Orkut are still my friends on Facebook. I am thinking of getting in touch with some of the remaining 30%…should be fun!

I am looking forward to it and if you are in that 30%, you have been warned 🙂

IIMBaba: Time is NOT Money

On a calm Sunday morning, Baba said, to no one in particular:

Don’t believe in the adage “Time is Money”. This belief seems to imply that you need to then convert your time into money.
 
Actually, (and here I speak with the benefit of an immense amount of hind sight), Time is much much more valuable than Money.
 
The time you did not spend living your life cannot be brought back. It certainly cannot be bought back with any amount of money you could possibly make.
 
Use your time living life the way you want. Start now, if you haven’t already.
 
– As recorded by His humble servant, namely, myself venu GVGK, on the 24th day of the month of July, 2016 of the common era.

The single biggest reason you are unhappy…

…is the easy availability of comparisons. Here is how it goes.

The grass has always been greener on the other side. In this social age, we get to see the innumerable other sides and the lush green grass on each of them…in real time and with perfect clarity. Obviously, it has not always been like this.

There was a time when a man was born, lived and died in the same community. He learnt about the life, universe, and everything in it from the community around him. He learnt how to be good, how to live and love. And he would be done learning by the time he was 25, if not sooner.

Then he lived his life accordingly. His beliefs and his world were in sync and changed slowly enough for them to remain so.

Periodically, he would learn of other things, from far away places, about people he could hardly relate to. These did not bother him much as he believed these things were beyond his reach and he was beyond their influence. Occasionally, when he felt something more than that, the people around him reminded it was just the grass being greener on the other side. And the other side was too far to reach.

Today, thanks to the various information and social  products, the other side is never far from your thoughts. Wherever you are, whatever you do and however you live, you always get to see something better, something more productive, something more comfortable. And, here is the key difference, you know that the people on the other side are just like you…you get to see their lives much more closely.  Things are no longer in the realm of the unattainable but you don’t have them. If only you had a little more luck, if only you were a little more rich, if you only you worked a little more harder…you are never really happy with yourself.

And you will never be if you just spend time working hard for your career, scrolling Facebook feeds and wishing you were happier.

How logic can help keep friendships

​Here are a couple of ideas that have helped me stay logically correct and keep my friendships longer. 

Sometimes, people we think of as friends do things that greatly upset us. More often than not, we are hurt and start thinking of the said friend’s intentions. Given enough time, we end up questioning our judgements about the friend, his/her overall character and tend to reevaluate his/her past behaviour through a more negative lense. Very soon, we are no longer friends and sorry about the fact that we are no longer friends. 

Sometimes, WE do things that greatly upset our friends. When we become aware of the fact that the friend is upset, we set out to explain – “please understand WHY I did this”. The friend asks – “why would YOU do something like this?”

Note the difference in focus – we find it is easier to take into account the impact of situations, circumstances and external factors when explaining our behaviour but find it difficult to account for these factors to explain the other person’s behaviour. This is a cognitive bias called “fundamental attribution error”, also known as the correspondence bias or attribution effect. This bias, as defined on Wikipedia, is the tendency of people to place undue emphasis on the character or intentions of people, rather than external factors when explaining another person’s behaviour in a given situation. This contrasts with interpretating one’s own behavior, where situational factors are more easily recognized and can be taken into account.

When we recognise that it is common for us to blame character or intention for other’s actions and ignore situational factors, it becomes that much more easy to  stop the negative cycle of questions, be more open, have a conversation, and clear up things.

Hanlon’s razor is a less tedious and more fun way of saying nearly the same as the above. A version of it goes – “Never assume malice when stupidity will suffice”, or “Never attribute to malice that which is adequately explained by carelessness”. 

Both of these ideas help us broaden our focus when we are dealing with people and allow us to take more factors into account to explain or enquire about their behaviour.  With the right mindset and the right set of questions, we can understand each other more and remain friends much longer.

On ‘being yourself’

We are all constantly advised to “be yourself”. While we all want to ‘be ourselves’, we obviously don’t like it when Salman Khan continues to be himself. Here is my solution to the conundrum of being yourself and also, a path to the same in a more graphical form.

Being yourself is fine once you have reached a stage where ‘being yourself’ is worth something. Getting there should be the goal of life. 

So, how we do we get there? Here we go.being yourself (2)

Have fun!!